mGrodzisk

Zabytek

Willa „Kaprys”

Willa „Kaprys” przy ul. Okólnej 1 to zabytkowy dom w południowej części Grodziska, zbudowany prawdopodobnie w latach 1884–1886 na gruntach należących do Skarbków. Od 1982 roku jest wpisana do rejestru zabytków, a dziś mieści salę bankietową.[1][2][3]

Od majątku Skarbków do kolejnych właścicieli

Grunty pod willą i parkiem należały pierwotnie do majątku hrabiów Skarbków. Według opracowania Marka Cabanowskiego („Domy i ludzie”, 1998), przywoływanego w Wikipedii, 3/15 lipca 1898 roku hr. Skarbek sprzedał Bronisławowi Turkowskiemu część majątku (4 ha 85 arów) za 900 rubli. Turkowski był właścicielem do 1901 roku, kiedy za 18 tysięcy rubli willę kupił Michał Orlikowski.[1]

W okresie międzywojennym należała do Einhardta (imię nie zostało ustalone), później do Józefa Leśnowskiego. Od końca lat 90. XX wieku budynek odnawiano.[1]

Skąd nazwa „Kaprys”

Według legendy willę wzniósł rosyjski generał dla kochanki, spełniając jej kaprys. Z kolei wpis w księdze hipotecznej wiąże nazwę z jednym z właścicieli, Bronisławem Turkowskim. Źródła nie rozstrzygają, która wersja jest prawdziwa. Taką samą nazwę nosi część miasta, w której stoi willa; żadne ze źródeł nie wyjaśnia, czy dzielnica wzięła ją od willi.[1]

Wokół budynku rozciąga się park ze stajnią, budynkiem gospodarczym, rzeźbami z piaskowca i stawem; od frontu willa ma dwupoziomowy taras wsparty na dwóch kolumnach. Album miasta wspomina o postulacie objęcia ochroną konserwatorską zespołu willowo-ogrodowego wokół willi.[1][5]

Oś czasu

  1. 1884–1886Prawdopodobny czas budowy willi „Kaprys”.[1]
  2. 1898Hr. Skarbek sprzedaje Bronisławowi Turkowskiemu część majątku z terenem willi „Kaprys”.[1]
  3. 1901Michał Orlikowski kupuje willę „Kaprys”.[1]
  4. 25 października 1982Willa „Kaprys” trafia do rejestru zabytków.[1][3]

Na miejscu dziś

  • W zabytkowym budynku działa sala bankietowa; wokół zachował się park z zabudową gospodarczą.[1]

Często pytacie

Willa „Kaprys”: pytania

2 pytania

Skąd nazwa willa Kaprys?

Są dwie wersje: legenda o rosyjskim generale, który zbudował dom dla kochanki, oraz wpis w księdze hipotecznej wiążący nazwę z właścicielem Bronisławem Turkowskim.

Gdzie jest willa Kaprys w Grodzisku Mazowieckim?

Przy ul. Okólnej 1, w południowej części miasta zwanej Kaprys.

Źródła

  1. Willa „Kaprys” – Wikipedia
  2. Miasto Grodzisk Mazowiecki (K. Bąkała, „Powiat grodziski. Przewodnik subiektywny”) – Szlaki turystyczne Mazowsza, PTTK
  3. Zabytki Grodziska Mazowieckiego – Wikipedia
  4. Willa Kaprys, Okólna 1 – Zabytek.pl (Narodowy Instytut Dziedzictwa)
  5. Metamorfoza miasta. Grodzisk Mazowiecki 1989–2018 – Urząd Miejski w Grodzisku Mazowieckim

Sprawdzono 9 października 2026. Tekst napisała redakcja mGrodzisk na podstawie źródeł powyżej. Znasz więcej albo widzisz błąd? Napisz do nas.