mGrodzisk

Miejscowość

Kraśnicza Wola

Kraśnicza Wola to wieś sołecka w gminie Grodzisk Mazowiecki. Według spisu z 2021 roku mieszkało w niej 397 osób. W okolicy archeolodzy badali ślady osadnictwa od epoki brązu po wczesne średniowiecze, a Wikipedia opisuje we wsi ruinę dworu z końca XVIII wieku.[1]

Kraśnicza Wola – co słychać

Wieś i dawna gromada

Kraśnicza Wola jest jedną z wsi sołeckich gminy Grodzisk Mazowiecki. Przed 1954 rokiem tworzyła osobną gromadę; uchwałą z 5 października 1954 roku jej obszar włączono do nowej gromady Kozerki, razem z Kozerami, Kozerkami, Nowymi Kozerami, Wólką Grodziską i Władkowem. Gromadę Kozerki zniesiono 31 grudnia 1959 roku, a jej tereny weszły do gromady Grodzisk. W latach 1975–1998 wieś należała do województwa warszawskiego.[1][4]

Parafia Przemienienia Pańskiego, erygowana 1 lutego 1985 roku, objęła grodziską dzielnicę Łąki (miasto na północ od torów kolejowych) oraz wsie, w tym Kraśniczą Wolę, Chlebnię, Kozery i Wólkę Grodziską. Kościół budowano od 1983 do 1995 roku.[3]

Ślady dawnych osadników

W latach 1996–1998, na zlecenie wojewódzkiego konserwatora zabytków, archeolodzy badali teren przed planowaną budową składowiska odpadów. Według Wikipedii udokumentowali kilka tysięcy obiektów z różnych okresów, od epoki brązu po wczesne średniowiecze; do najcenniejszych należą paleniska kamienne związane z kowalstwem, wstępnie datowane na okres wpływów rzymskich. W programie gospodarki odpadów gminy z 1994 roku budowa składowiska balastu pokompostowego we wsi Kraśnicza Wola figurowała jako jedno z zadań programu przyjętego w 1994 roku.[1][3]

W opisie wsi wymieniono też kurhan z późnego okresu rzymskiego (III–IV wiek) o wysokości około 0,9 m i średnicy podstawy około 30 m.[1]

Dwór i park

Według Wikipedii dwór powstał pod koniec XVIII wieku, a część murowaną dobudowano później – ten sam opis podaje jednocześnie koniec XIX wieku i rok 1820. Majątek należał do Marianny i Ludwika Radziwiłłów. Wikipedia opisuje dwór jako ruinę otoczoną parkiem z czasów budowy, ze szpalerem grabowym; według stanu z czerwca 2008 roku w parku było boisko piłkarskie, a zegara słonecznego z 1792 roku już nie było. Zespoły dworsko-parkowe w Kraśniczej Woli, Adamowiźnie i Chlebni „Metamorfoza miasta” wymienia wśród tych, dla których od dawna postuluje się ochronę konserwatorską.[1][3]

Uroczysko Rozłogi

Ciekawym miejscem we wsi jest uroczysko „Rozłogi” z lasem podobnym do łęgu jesionowo-olszowego. Przeważa tu olsza czarna, brzoza brodawkowa i czeremcha, rosną też wierzby, dzikie wiśnie, klony i jesiony; w uroczysku żyją m.in. borsuki i bobry, a bywają tu stada gęsi i żurawi. Uchwałą z 25 października 2006 roku Rada Miejska objęła ochroną tereny zieleni w gminie; chodziło m.in. o stawy „Rozłogi” z przyległymi lasami i łąkami oraz rzekę Mrowny.[3]

Okolica obfituje też w stawy powstałe po wyrobiskach gliny, które Wikipedia opisuje jako ostoję rzadkich gatunków roślin i zwierząt.[1]

Oś czasu

  1. 5 października 1954Obszar gromady Kraśnicza Wola zostaje włączony do nowej gromady Kozerki.[4]
  2. 31 grudnia 1959Zniesienie gromady Kozerki; jej tereny wchodzą do gromady Grodzisk.[4]
  3. 1 lutego 1985Powstaje parafia Przemienienia Pańskiego, do której należy m.in. Kraśnicza Wola.[3]
  4. 1996–1998Badania archeologiczne przed planowaną budową składowiska odpadów.[1]

Na miejscu dziś

  • We wsi są ruina dworu z parkiem i uroczysko „Rozłogi”; Wikipedia opisuje Kraśniczą Wolę jako atrakcyjny teren pod budownictwo jednorodzinne.[1][3]

Na co dzień: Kraśnicza Wola

Często pytacie

Kraśnicza Wola: pytania

3 pytania

Ile mieszkańców ma Kraśnicza Wola?

397 według spisu z 2021 roku.

Do jakiej gminy należy Kraśnicza Wola?

Do gminy Grodzisk Mazowiecki w powiecie grodziskim; jest jej wsią sołecką.

Co to jest uroczysko Rozłogi?

Leśne uroczysko w Kraśniczej Woli z lasem podobnym do łęgu jesionowo-olszowego, nad stawami, w którym żyją m.in. borsuki i bobry.

Źródła

  1. Kraśnicza Wola – Wikipedia
  2. Grodzisk Mazowiecki (gmina) – Wikipedia
  3. Metamorfoza miasta. Grodzisk Mazowiecki 1989–2018 – Urząd Miejski w Grodzisku Mazowieckim
  4. Kozerki (gromada) – Wikipedia

Sprawdzono 9 października 2026. Tekst napisała redakcja mGrodzisk na podstawie źródeł powyżej. Znasz więcej albo widzisz błąd? Napisz do nas.