mGrodzisk

Miejscowość

Chlebnia

Chlebnia (do 1965 roku Chlewnia) to wieś w gminie Grodzisk Mazowiecki, około 5 km na północny zachód od miasta. Znajdują się tu ślady średniowiecznego grodziska Szwedzkie Góry i dwór z początku XX wieku.[1][2]

Chlebnia – co słychać

Szwedzkie Góry

Około kilometra na południe od wsi, na granicy z Grodziskiem, nad Mrowną, leży stanowisko archeologiczne Szwedzkie Góry – dwudzielne grodzisko pierścieniowate. Wikipedia opisuje wewnętrzny gródek z XIII wieku o średnicy około 25 m, otoczony wałem wysokości około 2 m; zakłada, że była to siedziba rycerska zniszczona przez pożar. Osobne hasło o stanowisku datuje wał pierścieniowy na przełom XI i XII albo XI i XIII wieku, a stożkowaty nasyp na wiek XIII. Źródła nie są więc zgodne co do czasu powstania.[1][2]

Grodzisko założono na miejscu osad kultury łużyckiej. Badania prowadzono w latach 1967–1970, a w 1985 roku stanowisko ujęto w Archeologicznym Zdjęciu Polski. W 2015 roku miejsce uporządkowano i opatrzono tablicami informacyjnymi; odbywają się tu festiwale archeologiczne organizowane z udziałem władz Grodziska.[2]

Majątek Chlewnia i dwór

Chlewnia była majątkiem ziemskim już w XVI wieku; właściciele prawdopodobnie przyjęli nazwisko od nazwy osady. W XVIII wieku wśród zamożnej szlachty grodziskiej wymieniano m.in. Chlewińskich, Mokronoskich (w innych opracowaniach Mokronowskich, zob. Mokronowscy – właściciele Grodziska) i Okuniów. Nie wiadomo, kiedy Mokronoscy objęli Chlewnię; w 1842 roku majątek przypadł Aleksandrowi Mokronoskiemu, urodzonemu w 1811 roku.[1]

W latach 1879–1912 mieszkał w Chlewni pisarz Julian Wieniawski. Dwór rodziny Wieniawskich, zaprojektowany przez Władysława Marconiego, powstał w 1909 roku i otacza go park krajobrazowy; wcześniejszy, drewniany dwór rozebrano w 1912 roku. Okolica ma tzw. czarne ziemie, sprzyjające uprawie pszenicy i buraków cukrowych, a gospodarstwo rolne oparte na dawnym majątku istniało do lat 90. XX wieku.[1]

LKS Chlebnia i plan odnowy

Ludowy Klub Sportowy Chlebnia, założony w 1984 roku, od sezonu 2001/2002 grał w lidze okręgowej (z przerwą w sezonie 2008/2009). Przez 30 lat klub korzystał z licha boiska na dzierżawionym placu; 1 czerwca 2014 roku dzięki gminie otwarto obiekt z dwoma boiskami trawiastymi, trybuną i budynkiem klubowym. Opisy klubu w „Metamorfozie miasta” pochodzą z 2018 roku, więc obecna liga może być inna.[3]

„Plan odnowy miejscowości Chlebnia” na lata 2011–2018 przewidywał rozbudowę bazy turystycznej, renowację kapliczek i krzyży przydrożnych, modernizację drogi, plac zabaw, wiaty przystankowe i rozbudowę kanalizacji.[3]

Oś czasu

  1. XIII wiekGródek na Szwedzkich Górach (według Wikipedii o wsi; hasło o stanowisku podaje szerszy przedział XI–XIII w.).[1][2]
  2. 1842Majątek Chlewnia przypada Aleksandrowi Mokronoskiemu.[1]
  3. 1909Dwór Wieniawskich według projektu Władysława Marconiego.[1]
  4. 11 grudnia 1965Zmiana nazwy Chlewnia na Chlebnia.[1]
  5. 1984Założenie LKS Chlebnia.[3]
  6. 1 czerwca 2014Otwarcie nowego obiektu sportowego LKS Chlebnia.[3]

Na miejscu dziś

  • Szwedzkie Góry są od 2015 roku oznakowane tablicami informacyjnymi i miejscem imprez archeologicznych; w sąsiedztwie wsi działa boisko LKS Chlebnia.[2][3]

Na co dzień: Chlebnia

Często pytacie

Chlebnia: pytania

3 pytania

Co to są Szwedzkie Góry w Chlebni?

To średniowieczne grodzisko pierścieniowate na granicy Chlebni i Grodziska, nad Mrowną; w 2015 roku uporządkowano je i opisano tablicami.

Kiedy Chlewnia zmieniła nazwę na Chlebnia?

11 grudnia 1965 roku, zarządzeniem Prezesa Rady Ministrów o zmianie nazw niektórych miejscowości.

Ile mieszkańców ma Chlebnia?

Według spisu z 2021 roku 399 osób (inne zestawienia podają 395).

Źródła

  1. Chlebnia – Wikipedia
  2. Szwedzkie Góry (Chlebnia) – Wikipedia
  3. Metamorfoza miasta. Grodzisk Mazowiecki 1989–2018 – Urząd Miejski w Grodzisku Mazowieckim

Sprawdzono 9 października 2026. Tekst napisała redakcja mGrodzisk na podstawie źródeł powyżej. Znasz więcej albo widzisz błąd? Napisz do nas.