mGrodzisk

Zabytek

Kościół św. Anny w Grodzisku Mazowieckim

Kościół św. Anny to późnobarokowy kościół parafialny w centrum Grodziska, przy placu Króla Zygmunta Starego. Mokronowscy zaczęli go wznosić pod koniec XVII wieku; wcześniej, od XIV wieku, stał tu kościół drewniany.[1][2][3]

Od drewnianego kościoła do baroku

Pierwszy, drewniany kościół ufundował około 1355 roku Tomasz Grodziski, właściciel ówczesnej wsi; w połowie XV wieku powstała tu parafia (szerzej: historia Grodziska).[3]

Murowaną świątynię ufundował właściciel miasta Wojciech Mokronowski, kasztelan rawski. W 1687 roku z funduszy rodu wzniesiono prezbiterium z zakrystią i kaplicą rodową – opracowanie Wikipedii podaje jako początek budowy rok 1688. Do 1714 roku dobudowano na planie krzyża dwie kaplice i nawę główną.[1][2]

Kościół konsekrował 25 września 1808 roku biskup płocki Onufry Kajetan Szembek. W 1888 roku świątynię rozbudowano o nawy boczne i wieżę. W 1927 roku, staraniem proboszcza Mariana Tokarzewskiego, kościół wyremontowano, a w latach 90. XX wieku – za proboszcza Lucjana Rutkowskiego – przeszedł remont generalny.[1]

Wnętrze

Wnętrze ma wyposażenie renesansowe i barokowe. W ołtarzu głównym są obrazy Filipa Castaldiego „Chrystus na krzyżu” i „Św. Maria Magdalena”. Ołtarze boczne mają wezwania Jezusa Ukrzyżowanego, Najświętszego Serca Pana Jezusa i Matki Bożej Częstochowskiej, a organy – 13 głosów i dwa manuały.[1][3]

Kaplica Świętego Krzyża

Obok kościoła stoi kaplica Matki Bożej Fatimskiej pod wezwaniem Świętego Krzyża, zbudowana w XVIII wieku jako wotum dziękczynne po wygaśnięciu epidemii cholery.[3]

Oś czasu

  1. ok. 1355Tomasz Grodziski funduje drewniany kościół.[3]
  2. 1687Prezbiterium murowanego kościoła z fundacji Mokronowskich.[2]
  3. 1714Gotowe kaplice i nawa główna kościoła św. Anny.[1]
  4. 25 września 1808Konsekracja kościoła św. Anny.[1]
  5. 1888Kościół św. Anny zyskuje nawy boczne i wieżę.[1]
  6. 1962Kościół św. Anny trafia do rejestru zabytków.[1]

Na miejscu dziś

  • Czynny kościół parafialny w centrum miasta, przy placu Króla Zygmunta Starego; obok – kaplica Świętego Krzyża.[1][3]
  • Przy kościele zaczynają się miejskie uroczystości rocznicowe – msza, a potem przemarsz pod pomnik Wolności i Zwycięstwa i do Miejsca Straceń.[5]
Wizytówka w spisie miejsc Jak dojść

Często pytacie

Kościół św. Anny w Grodzisku Mazowieckim: pytania

3 pytania

Kiedy zbudowano kościół św. Anny w Grodzisku?

Murowany kościół wznoszono od 1687 (prezbiterium; inne źródło podaje 1688) do 1714 roku, a konsekrowano go w 1808 roku. Nawy boczne i wieżę dobudowano w 1888 roku. Wcześniej, od około 1355 roku, stał tu kościół drewniany.

Kto ufundował kościół?

Wojciech Mokronowski, kasztelan rawski i właściciel Grodziska. Drewnianego poprzednika ufundował Tomasz Grodziski.

Czy kościół jest zabytkiem?

Tak – jest wpisany do rejestru zabytków pod numerem 1028/451/62 z 23 marca 1962 roku.

Źródła

  1. Kościół św. Anny w Grodzisku Mazowieckim – Wikipedia
  2. Historia miasta – „Poznaj Grodzisk”, Poczekalnia PKP – Ośrodek Kultury Gminy Grodzisk Mazowiecki
  3. Album o Grodzisku Mazowieckim – Urząd Miejski w Grodzisku Mazowieckim
  4. Zabytki Grodziska Mazowieckiego – Wikipedia
  5. Metamorfoza miasta. Grodzisk Mazowiecki 1989–2018 – Urząd Miejski w Grodzisku Mazowieckim

Sprawdzono 9 października 2026. Tekst napisała redakcja mGrodzisk na podstawie źródeł powyżej. Znasz więcej albo widzisz błąd? Napisz do nas.